Tỉnh Xiêng Khoảng và Thành phố Hồ Chí Minh có truyền thống hợp tác và hỗ trợ lẫn nhau từ lâu đời. Từ năm 2010, mối quan hệ song phương giữa hai địa phương ngày càng trở nên gắn bó, vững chắc và đã chính thức được thể hiện qua Biên bản ghi nhớ (MOU) về việc thiết lập quan hệ hữu nghị và hợp tác vào năm 2023. Theo đó, quan hệ đối tác chiến lược cấp địa phương giữa Thành phố Hồ Chí Minh và tỉnh Xiêng Khoảng (Cộng hòa Dân chủ Nhân dân Lào) đã chính thức bước sang một giai đoạn phát triển hoàn toàn mới mang tính lịch sử. Thỏa thuận kết nghĩa này, dựa trên tình đoàn kết đặc biệt và thân thiết giữa hai nước, tạo ra một khung pháp lý vững chắc nhằm hỗ trợ các hoạt động tương tác chính trị, kết nối thương mại - đầu tư và các chương trình an sinh xã hội quan trọng. Với vai trò là đầu tàu kinh tế chính của Việt Nam, chính quyền Thành phố Hồ Chí Minh luôn khuyến khích và tạo điều kiện thuận lợi nhất để thu hút các tập đoàn, doanh nghiệp thành phố mang nguồn lực công nghệ và năng lực quản lý đến hợp tác lâu dài và phát triển bền vững với tỉnh Xiêng Khoảng.
Nằm ở khu vực cao nguyên phía bắc nước Lào, tỉnh Xiêng Khoảng sở hữu vị trí chiến lược quan trọng, địa hình đồi núi rộng lớn và khí hậu ôn hòa quanh năm. Tỉnh nổi tiếng khắp thế giới nhờ quần thể di sản văn hóa "Cánh đồng Chum", một kỳ quan khảo cổ độc đáo đã được UNESCO công nhận là Di sản Thế giới.
Tỉnh Xiêng Khoảng có dân số 299.413 người (tính đến năm 2025) và diện tích đất tự nhiên là 15.992 km² (theo dữ liệu khảo sát thực địa từ cổng thông tin kinh tế và du lịch địa phương Xiêng Khoảng). Sau khi vượt qua những hậu quả kéo dài của chiến tranh, Xiêng Khoảng đang nhanh chóng chuyển mình thành một trung tâm kinh tế sinh thái kiểu mẫu, kết hợp thành công giữa việc phát triển sinh kế xanh bền vững cho người dân địa phương với việc bảo tồn các giá trị di sản nhân loại.
Hơn 80% dân số sống phụ thuộc vào nông nghiệp như nguồn thu nhập chính, và lợi thế cạnh tranh của tỉnh tập trung vào các loại cây công nghiệp có giá trị xuất khẩu cao như gạo nếp (Kao Kai Noi), ngô, sắn cùng các loại rau củ quả xứ lạnh. Đồng thời, ngành dịch vụ của tỉnh cũng đang phát triển nhanh chóng nhờ du lịch di sản, tạo nền tảng vững chắc cho sự mở rộng của ngành vận tải, thương mại thủ công mỹ nghệ truyền thống và hạ tầng phụ trợ. Dự án hạ tầng chiến lược nâng cấp và mở rộng Cảng hàng không Phonsavan/Thồng Hài đã nâng cao đáng kể năng lực cạnh tranh của tỉnh trong việc thu hút đầu tư, tạo ra mạng lưới hàng không thông suốt và mở ra cửa ngõ rộng lớn cho các dòng vốn đầu tư nước ngoài.
Tỉnh Xiêng Khoảng hiện đang kêu gọi đầu tư vào các lĩnh vực trọng điểm, bao gồm:
(1) Giao thông và Hạ tầng: Nâng cấp Quốc lộ 7 để kết nối với Cao tốc Bắc - Nam của Việt Nam và các cảng biển Việt Nam gồm Cửa Lò, Vũng Áng, Nghi Sơn; Nghiên cứu tính khả thi dự án đầu tư đường cao tốc từ thị xã Phonsavan đến huyện Vang Viêng (tỉnh Viêng Chăn) để kết nối với Đường cao tốc và Đường sắt tốc độ cao Lào - Trung.
(2) Dự án Phát triển Nông nghiệp: Chăn nuôi gia súc, trồng rau củ quả xứ lạnh, chế biến nông sản và cây dược liệu phục vụ xuất khẩu.
(3) Các dự án khai thác tiềm năng dịch vụ du lịch: Du lịch di sản, di tích lịch sử, văn hóa, lịch sử và sinh thái tự nhiên, kết hợp với các dịch vụ khách sạn và khu nghỉ dưỡng cao cấp.
(4) Các dự án phát triển khoáng sản chất lượng cao.
.jpg)
Phó Bí thư Thường trực Thành ủy TP.HCM Tất Thành Cang hội đàm với Bí thư, Tỉnh trưởng tỉnh Xiêng Khoảng (Lào) Somkot Mangnomek - Ảnh: Thành ủy TP.HCM
Trong suốt nhiều năm qua, thành tựu hợp tác hữu nghị giữa Thành phố Hồ Chí Minh và tỉnh Xiêng Khoảng đã trở thành biểu tượng sâu sắc cho mối quan hệ đặc biệt, thủy chung son sắt giữa hai quốc gia. Điểm sáng thực chất và có sức lan tỏa lớn nhất trong quan hệ song phương chính là các công trình hạ tầng an sinh và giáo dục mang đậm nghĩa tình do TP.HCM tài trợ xây dựng trên đất bạn, tiêu biểu như Trường Trung học Phổ thông hữu nghị Xiêng Khoảng – Thành phố Hồ Chí Minh, các trung tâm y tế và hệ thống cung cấp nước sạch đô thị. Song song đó, lĩnh vực giáo dục và đào tạo nguồn nhân lực luôn được triển khai bền vững khi TP.HCM liên tục đón nhận và cấp học bổng toàn phần cho các thế hệ học sinh, sinh viên Xiêng Khoảng sang học tập chuyên môn. Các chương trình giao lưu văn hóa, khám bệnh phát thuốc tình nguyện và hỗ trợ kỹ thuật chăn nuôi, trồng trọt được thực hiện định kỳ đã thắt chặt tình đoàn kết, tạo nền tảng vững chắc để hai địa phương nâng tầm liên kết kinh tế lên một chương mới mang tính chiến lược hơn.
Hướng tới tương lai, dựa trên Biên bản ghi nhớ ký năm 2023, TP.HCM mở rộng hành lang liên kết với đối tác Xiêng Khoảng vào 5 lĩnh vực then chốt:
Hạ tầng du lịch di sản và dịch vụ lữ hành: Liên doanh đầu tư xây dựng chuỗi khách sạn, khu nghỉ dưỡng sinh thái cao cấp quanh khu vực Cánh đồng Chum; phối hợp thiết kế các tuyến du lịch liên quốc gia nối liền TP.HCM đến các tỉnh Bắc Lào.
Nông nghiệp công nghệ cao và chế biến xuất khẩu: Chuyển giao quy trình kỹ thuật nông nghiệp hữu cơ hiện đại; hợp tác xây dựng nhà máy chế biến sâu các sản phẩm từ nông sản, lâm sản ngoài gỗ (dược liệu, nhựa cây) đạt tiêu chuẩn tiêu dùng quốc tế.
Hỗ trợ và xúc tiến thương mại thủ công mỹ nghệ: Kết nối đưa các dòng sản phẩm dệt lụa thủ công, thêu thùa, đồ rèn sắt độc đáo của các làng nghề truyền thống Xiêng Khoảng vào hệ thống trung tâm thương mại và hội chợ triển lãm lớn tại TP.HCM.
Hạ tầng giao thông đô thị và năng lượng: Trao đổi kinh nghiệm và thu hút các doanh nghiệp xây dựng của TP.HCM tham gia thầu, đầu tư vào hệ thống giao thông liên huyện, lưới điện nông thôn và các dự án năng lượng tái tạo tại địa phương.
Y tế kỹ thuật cao và đào tạo nguồn nhân lực: Triển khai các gói hỗ trợ trang thiết bị khám chữa bệnh, đào tạo chuyên môn sâu cho đội ngũ y bác sĩ tỉnh và tiếp tục duy trì quỹ học bổng toàn phần dành cho sinh viên Xiêng Khoảng sang học tập tại các trường đại học lớn của TP.HCM.